Útbrunnahellir hefur verið mokaður upp og heimsóttur í fyrsta sinn síðan 1969.

Miðvikudagur: Ekið í Nýjadal.

Fimmtudagur: Farin Gæsavatnaleið og Flæður að Drekagili við Dyngjufjöll.

Föstudagur: Gengið inn að Öskju og synt í Víti, farið að Herðubreið og Kollóttudyngju og til Mývatnssveitar. 

Laugardagur:  Ekið suður á milli Bláfjalls og Sellandafjalls og þaðan suðaustur að Hvammsfjöllum að Útbrunahelli. Eftir fjöggura tíma ferð fannst hellirinn. Samkvæmt bókum átti að vera um tveir metrar frá yfirborðinu niður að hellismunnanum en kassinn var sléttfullur af foksandi. Hófst nú mokstur mikill og fötuburður. Fljótlega var komið niður á tveggja metra dýpi enda auðvelt að moka sandinum. Þar kemur hellisskúti til austurs frá kassanum og lengdist nú leiðin upp með sandinn. Mokað var niður á þriggja metra dýpi og enn bólaði ekkert á hellismunnanum en nóg var af sandi. Áfram var mokað og á fjögurra metra dýpi var enn engan helli að sjá en nóg af sandi. Reyndist nú sífellt erfiðara að koma sandinum upp úr hellinum. Loksins þegar búið var að grafa niður 4,6 metra mátti koma skóflunni undir hraunhaft og finna holrýni innanvið. Tuttugu og tveim fötum síðar var leiðin í hellinn orðin nokkuð greið og því haldið til bifreiðar og búist til hellaferðar. Um fimm rúmmetrum af sandi var mokað upp úr hellinum, eru það um 250 fötur og um 15 tonn. Tók þetta verk fjórar klukkustundir. Eins og ævinlega þegar farið er í helli sem maður hefur ekki heimsótt áður gerði hellafiðringurinn vart við sig. Karbít-græjan var hrist duglega, fótunum stefnt á undan, lagst ofan á sandinn og haldið til hellis. Eftir að hafa runnið niður sandbinginn rúma tíu metra var staðið á gólfi í hringlaga hvelfingu eða keilu þar sem lofthæð er um 10 metrar og breiddin um þrjátíu metrar, það er radíusinn í keilunni er eitthvað um 15 metrar. Þessi hellir er hálffullur af sandi. Út við suðurvegginn er gamalt bæli gangnamanna eða útilegumanna þar sem lagst hefur verið til hvílu á spreki. Þar er einnig nokkuð um beinaleifar, líklega matarleifar þeirra sem hellinn hafa heimsótt. Poki með kertum er það líka en erfitt reyndist að kveikja á þeim. Út frá þessum aðalhelli ganga þrír afhellar, sá stærsti til austurs, þar er einnig sandur í botni en sá sandur er ekki kominn inn um hellismunnan heldur hefur hann komið með vatni niður um sprungur, líkt og við þekkjum úr Jörundi. Í miðjum þessum afhelli hefur verið grafin mikil hola niður á hellisbotn árið 1969 og er hún eins og grafin hafi verið í gær, vax sem lekið hefur í og við holuna er allt á sínum stað og gjóta þessi hefur því varðveist vel þótt úr sandi sé og fótsporin frá 1969 enn vel sýnileg. Vel varðveita hellarnir gullin sín. Inn frá þessum helli er enn afhellir til austurs, hvorki þó stór en þar hátt til lofts. Heildarlengd Útbrunahellis í dag er um 60 metrar. Fátt er um hraunmyndanir. Hvort sandkeilan við munnann vestast í hellinum lokar einhverju af honum er engin leið að segja til um. Um hraunbólu er að ræða, ekki hraunrásarhelli … hellirinn einkum merkilegur sögu sinnar vegna enda griðastaður í göngum Mývetnska sauðfjárbænda í árhundruð. Í hellinum lá Bjalla Bensi á ferðum sínum svo sem lesa má í Aðventu Gunnars Gunnarssonar, útbreiddustu bók sem rituð hefur verð af Íslendingi. Frá sjónarhóli hellafræðinnar er loftbóla þessi enginn undraheimur … það er hins vegar hraunið þarna allt um kring … svo langt sem augað eigir í allar áttir … þarna kemur aldrei neinn … að hellinum er enginn vegur … þarna væri hægt að dvelja vikum saman án þess að sjá nokkurn kvikt … Óðáðahraunið liggur fyrir fótum manns, í suðri sést Trölladyngja og veröldin þarna á milli Mývatnssveitar og Trölladyngju er óendanlega stór og þar fjöldi hella, þúsundir af þeim, þótt aðeins örfáir þeirra séu mönnum þekktir. Eftir hellaferðina var ekið niður að Mývatni og tók sú ferð um þrjár klukkustundir.

Sunnudagur: Vaknað um hádegi með lúið bak og þreyttar hendur … eftir mokstur og skakstur dagsins á undan. Haldið til Akureyrar og inn Eyjafjörð og upp úr honum til gistingar í Laugafelli. Svamlað í lauginni fram yfir miðnætti… 

Mánudagur: Frá Laugafelli ekið í Nýjadal, þar sveigt frá hinni hefðbundinu Sprengisandsleið og haldið suður um varnargarða Landsvirkjunar við Þjórsárvel til Hrauneyja … og þaðan sem leið liggur til höfuðborgarinnar.

Verslunarmannahelgin 2002 að baki. 

Bkv. B.Hró.